30-03-2016

Op zoek naar vrede

De hoop en verwachting was dat 23 maart, net na onze terugkomst, het vredesakkoord tussen de Colombiaanse regering en de FARC, de guerrillabeweging, getekend zou worden. Het akkoord is uitgesteld, maar dat is ook niet gek als je bedenkt hoe complex het is. De guerrillabeweging moet haar wapens neerleggen, maar het is nog de vraag of de overheid hen kan beschermen tegen andere vijanden. Toch zal dat akkoord er komen!

Dat is in ieder geval de boodschap van Jesus Alfonso Florez Lopez, decaan van de Nationale Universiteit in Cali, die cursussen geeft aan Afro-Colombianen. Hij pleit vurig voor het akkoord. ”Het zal maar een deel van het geweld in ons land oplossen, maar zo’n eerste stap is nodig om uit de geweldspiraal te komen”. Florez Lopez is zelf dan ook actief betrokken bij het vredesproces.
Colombia heeft een lange traditie van oorlog en geweld, maar het geweld van de laatste 50 jaar heeft ontzettend veel leed en ellende gebracht. Er zijn 220.000 doden gevallen, 45.000 mensen vermist en er zijn op dit moment op een bevolking van ruim 40 miljoen inwoners niet minder dan 6,2 miljoen binnenlandse vluchtelingen. Deze van huis en land verdreven mensen ontmoeten we op onze reis dan ook vaak.

Een land van kolonisten

Colombia is van oudsher een land van kolonisten. Wie het in het binnenland niet kon maken, trok naar de buitengewesten om daar een nieuw bestaan op te bouwen. Ver weg van de bewoonde wereld, maar ook ver weg van het toezicht van de overheid. Dat de centrale overheid de buitengebieden aan hun lot overliet heeft ertoe geleid dat guerrilla, para-militairen en coca-telers daar hun eigen gang gingen. En dat is niet altijd positief.

Dat is ook de voornaamste oorzaak van de grote vluchtelingenstroom uit die gebieden naar de steden. Door het toenemend geweld hebben kleine boeren in de loop van de tijd bijna 10 miljoen hectare van hun grond moeten verlaten. De slachtoffers, gezinnen waarvan niet zelden een man, een zoon werd gedood, en vrouwen mishandeld, trokken naar de steden om aan het geweld en de dreiging te ontkomen. Zulke slachtoffers hebben we op deze reis ontmoet in buitenwijken van Cali en Soacha. Maar je komt ze overal tegen. In het kwartaalblad van Mensen met een Missie las ik al eerder een ontroerend artikel over het team van zuster Norma Inéz Bernal, “Codo á Codo”, (Zij aan Zij). Tijdens de 100 reportersreis heb ik het project met eigen ogen mogen zien. Met muziek en andere activiteiten proberen ze het afglijden vankwetsbare kinderen te voorkomen. “Het is niet uitzichtloos, we zullen eruit komen!”.

Vooruitzichten op vrede

Het Afro-pastoraat in Cali ondersteunt Afro-Colombianen uit de gebieden van de Westkust waar het geweld ook maar niet ophoudt. Ook onder die mensen, verdriet en vertwijfeling. “Vrede? In een land met zoveel onrecht en misstanden?”. “Ja”, zegt de docent Florez Lopez, “deze kans om een begin te maken mogen we niet voorbij laten gaan”. En na de pauze, na de felle discussie over de vooruitzichten op vrede, pakken een paar vrouwen uit de groep hun meegebrachte instrumenten en beginnen te spelen en te zingen. In een mum van tijd staat de helft van de groep mee te klappen, te zingen, te dansen en te lachen. Zo houdt Afro-Colombia de moed er in!

In een mum van tijd staat de helft van de groep mee te klappen, te zingen, te dansen en te lachen. Zo houdt Afro-Colombia de moed er in!

Het vredesproces tussen delegaties van Regering en FARC kan niet succesvol afgesloten worden zonder steun uit de samenleving. Het doet dan ook goed te zien en te horen dat de kerken in Colombia, dat organisaties van slachtoffers, van inheemse volkeren en zelfs groepen van oud-militairen oproepen om het proces tot een goed einde te brengen. Kernbegrippen waaraan deze organisaties hun bijdragen proberen te geven zijn daarbij: overgangsrecht, waarheidsvinding, herstel en compensatie voor de slachtoffers en een inclusievere samenleving, politiek en sociaal. Het is goed te zien dat juist de kerken proberen verzoening tot stand te brengen tussen slachtoffers en daders van vaak gruwelijke misdaden. Want dat is de basis voor die vredige samenleving waarover we dromen en waarop we blijven hopen voor Colombia.

30-03-2016

Een echte Ticuna

“Wat hij ook doet en wat hij ook wordt”, zegt Catarina over haar tweejarige zoon Rolki Estefan, “hij moet twee dingen leren: Ticuna spreken en vissen”. Die twee vormen voor… lees verder

Reporter: Siwert de Groot
Land: Colombia

29-03-2016

Jongeren uit de drugs houden

“Ik word regelmatig bedreigd door drugsbendes,” zegt zuster Norma. “Maar ik ga door het vuur om deze jongeren te helpen.” Met haar organisatie ‘Codo a Codo’ (zij aan zij) probeert zij jongeren uit… lees verder

Reporter: Lies Petersen
Land: Colombia